بالانس کردن سانتریفیوژ آزمایشگاهی | روش صحیح چیدمان لولهها

بالانس کردن سانتریفیوژ آزمایشگاهی یعنی بار را بهگونهای در روتور بچینیم که جرم آن بهصورت متعادل در اطراف محور چرخش توزیع شود. برای این کار، جرم لولههای پر و متعلقات آنها را بررسی کنید و لولهها را مطابق الگوی مجاز روتور بچینید. توزیع نامتعادل بار میتواند باعث لرزش، صدای غیرعادی و آسیب به دستگاه شود.
روش چیدمان در روتور زاویهثابت و روتور سطلی متحرک جزئیات متفاوتی دارد. اگر میخواهید ابتدا با ساختار و نحوه کار این دو نوع روتور آشنا شوید، مقاله سانتریفیوژ آزمایشگاهی چیست را بخوانید.

۱. جرم کل لولههای روبهرو را بررسی کنید
برای بالانس، لوله را همراه با محتویات و درپوش آن روی ترازو بگذارید. اگر در چیدمان از آداپتور یا نگهدارنده استفاده میکنید، جرم آن را نیز در نظر بگیرید. دو لوله با حجم مایع یکسان ممکن است بهدلیل تفاوت چگالی نمونه یا جرم خود لولهها، جرم متفاوتی داشته باشند. برای تعیین حداکثر اختلاف جرم مجاز، به دفترچه همان دستگاه و روتور مراجعه کنید.
۲. لولهها را مطابق الگوی روتور بچینید
چیدمان لولهها در روتور زاویهثابت
اگر دو لوله دارید و دفترچه روتور چیدمان جفتی را مجاز میداند، دو لوله همنوع و همجرم را در دو جایگاه روبهروی هم قرار دهید. برای تعداد بیشتر، الگوی بارگذاری همان روتور را بررسی کنید. در چیدمان جفتی، هر جفت روبهرو باید با هم بالانس باشد.
اگر تعداد لولههای نمونه فرد است، ابتدا ببینید سازنده برای آن تعداد لوله چه چیدمانی را مجاز دانسته است. اگر الگوی مورد استفاده به یک لوله تعادل نیاز دارد، یک لوله همنوع با نمونه بردارید و جرم کل آن را با ترازو به جرم لوله مقابل برسانید. سپس آن را در موقعیتی قرار دهید که در الگوی بارگذاری مشخص شده است.

چیدمان لولهها در روتور سطلی متحرک
در روتور سطلی متحرک، جرم کل مجموعه بارگذاریشده اهمیت دارد. جرم باگت، آداپتور، لولهها و محتویات آنها را در نظر بگیرید. هنگام بارگذاری، هم چیدمان لولهها داخل باگت و هم تعادل باگتهای روبهرو را طبق دفترچه بررسی کنید. تعداد باگتهایی که باید نصب شوند و حداکثر بار مجاز هر باگت را نیز از راهنمای همان روتور بخوانید.
۳. اگر سانتریفیوژ لرزید، چرخه را متوقف کنید
اگر دستگاه هنگام چرخش بهطور محسوس میلرزد یا صدای غیرعادی دارد، چرخه را متوقف کنید و تا ایستادن کامل روتور صبر کنید. سپس جرم لولهها و متعلقات، موقعیت آنها و جاگیری روتور را طبق دفترچه دستگاه بررسی کنید. اگر با بارگذاری صحیح لرزش دوباره رخ داد، پیش از استفاده مجدد، بررسی دستگاه را به سرویسکار بسپارید.
برای مرور نکات مربوط به بازرسی روتور، بستن درپوش و کار با دستگاه هنگام بروز خطا، مقاله ایمنی سانتریفیوژ آزمایشگاهی را بخوانید.
سؤالات متداول درباره بالانس سانتریفیوژ
آیا پر کردن دو لوله تا یک خط برای بالانس کافی است؟
حجم برابر ممکن است جرم متفاوتی ایجاد کند، بهخصوص اگر مایع داخل لولهها چگالی متفاوتی داشته باشد. برای بررسی بالانس، جرم کل لولههای آماده را با ترازو مقایسه کنید.
آیا میتوان فقط یک لوله نمونه را سانتریفیوژ کرد؟
در روتوری که بارگذاری جفتی را مجاز میداند، میتوانید لوله نمونه را همراه با یک لوله تعادل همجرم در جایگاههای روبهرو قرار دهید. نوع لوله و موقعیت آنها باید با دستورالعمل روتور سازگار باشد.
اگر دستگاه حسگر عدم تعادل داشته باشد، باز هم باید لولهها را بالانس کنیم؟
بله. پیش از شروع چرخه باید بار را مطابق الگوی روتور بالانس کنید. حسگر عدم تعادل یکی از امکانات ایمنی دستگاه است و در صورت تشخیص وضعیت نامناسب میتواند چرخه را متوقف کند.
جمعبندی
پیش از شروع سانتریفیوژ، سه مورد را بررسی کنید. جرم کل لولهها و متعلقات در محدوده مجاز باشد، لولهها طبق الگوی روتور چیده شده باشند و روتور و نگهدارندهها درست در جای خود قرار گرفته باشند. برای مقایسه ظرفیت و مشخصات روتور مدلهای مختلف، به صفحه سانتریفیوژهای آزمایشگاهی بهسان مراجعه کنید.